वक्ता ते व्यवहार मार्तंड

लेव्हल ६ : वक्ता ते व्यवहार-मार्तंड (यशाचे ७-स्टार मॅन्यूअल)

पायरी ७ : 'करिअरचे कवच' (मोठ्या चुकांपासून सावध)

 
१. सारांश - मुख्य सराव मुद्दे (व्हिडिओ न पाहताही समजेल असे)

● एका चुकीचे वाक्य किंवा एक चुकीचा व्यवहार तुमच्या १० वर्षांच्या मेहनतीवर पाणी फेरू शकतो, त्यामुळे नेहमी जागरूक राहा.

● स्पष्टवक्तेपणा चांगला आहे, पण सत्याला 'गोड' करून सांगायला शिका; विनाकारण शत्रू वाढवणे करिअरसाठी धोक्याचे असते.

● जवळचे मित्र किंवा नातेवाईक अनेकदा फुकट काम करून घेतात आणि तुमचा दर्जाही घालवतात; त्यांना नम्रपणे व्यावसायिकता समजावून सांगा.

● तुमचे मानधन स्वतःच्या वैयक्तिक नावाने घेण्यापेक्षा एखाद्या संस्थेच्या (NGO/Trust) नावाने घेतल्यास लोकांचा बघण्याचा दृष्टिकोन अधिक आदराचा होतो.

● प्रसिद्धीच्या शिखरावर असताना पाय जमिनीवर ठेवणे हेच तुमच्या करिअरचे सर्वात मोठे कवच आहे.

 
२. टेक्स्ट आणि पीडीएफ कंटेंट्स (अभ्यासपूर्ण साहित्य - कॉपी करण्यासाठी उपलब्ध)

करिअरला सुरक्षित ठेवण्यासाठी २०+ सुवर्ण नियम:

शब्दांवर ताबा : भाषणात कोणाचाही वैयक्तिक अपमान किंवा जात-पात, धर्मावर वादग्रस्त भाष्य करणे टाळा.

व्हिडिओ रेकॉर्डिंग : लक्षात ठेवा, आजच्या काळात प्रत्येक प्रेक्षकाचा मोबाईल हा एक कॅमेरा आहे; तुमचे प्रत्येक वाक्य रेकॉर्ड होत आहे.

व्यावसायिक शिस्त : नातेवाईक असो वा मित्र, कामाच्या वेळी व्यावसायिकता (Professionalism) जपायला शिका.

संस्थेचे नाव : स्वतःचे एक छोटे ट्रस्ट किंवा अकॅडमी स्थापन करा, ज्यामुळे व्यवहारात पारदर्शकता आणि प्रतिष्ठा वाढते.

कायदेशीर बाबी : मोठ्या करारांच्या वेळी किंवा मानधनाच्या बाबतीत कायदेशीर कागदपत्रे किंवा ई-मेलचा वापर करा.

व्यसनांपासून दूर : एक वक्ता म्हणून तुमची प्रतिमा समाजात आदर्श असावी; चारित्र्यावर डाग पडू देऊ नका.

सोशल मीडिया वापर : फेसबुक, व्हाट्सॲपवर कमेंट करताना किंवा पोस्ट करताना अत्यंत सावध राहा.

राजकीय तटस्थता : जोपर्यंत तुम्ही सक्रिय राजकारणात नाही, तोपर्यंत सर्वच पक्षांच्या लोकांशी चांगले संबंध ठेवा.

तुलना टाळा : दुसऱ्या वक्त्याशी स्वतःची तुलना करून स्वतःला कमी लेखू नका किंवा त्यांचा द्वेष करू नका.

अपडेटेड राहणे : जुन्याच गोष्टी सांगत बसण्यापेक्षा नवीन तंत्रज्ञान आणि विषयांचा अभ्यास करत राहा.

आरोग्याची काळजी : तुमचा आवाज आणि शरीर हीच तुमची संपत्ती आहे; रोज योगा आणि प्राणायाम करा.

अहंकाराचा त्याग : "मला सर्व कळते" हा विचार तुमच्या प्रगतीचा शत्रू आहे; नेहमी विद्यार्थी बनून राहा.

तक्रार निवारण : जर एखाद्या कार्यक्रमात चूक झाली, तर ती मान्य करून सुधारण्याचा प्रयत्न करा.

आर्थिक नियोजन : आलेले मानधन उधळून न टाकता भविष्यासाठी गुंतवणूक करा.

शिष्टाचार पाळा : व्यासपीठावर उपस्थित असलेल्या ज्येष्ठांचा नेहमी आदर करा, मग ते तुमचे वैचारिक विरोधक का असेनात.

पुराव्यांची साठवण : तुमच्या चांगल्या भाषणांचे व्हिडिओ आणि फोटो यांचा एक स्वतंत्र बॅकअप ठेवा.

टीकेला उत्तर : टीकेला शब्दांनी नाही तर तुमच्या कर्तृत्वाने उत्तर द्या. स्वतःची सुरक्षा : गर्दीच्या ठिकाणी किंवा प्रवासात स्वतःच्या सुरक्षेची काळजी घ्या.

पारदर्शकता : व्यवहारात कधीही खोटे बोलू नका; तुमची विश्वासार्हता हीच तुमची खरी संपत्ती आहे.

नम्रता : प्रसिद्धी मिळाल्यावर अधिक विनम्र व्हा, कारण झुकलेले झाडच जास्त फळे देते.

 
३. टास्क - गृहपाठ (५ Tasks)

टास्क १ : तुमच्या करिअरला धोका निर्माण करू शकतील अशा ३ संभाव्य चुकांची यादी करा आणि त्या टाळण्याचे उपाय लिहा.

टास्क २ : तुमच्या जवळच्या मित्राने फुकट भाषणासाठी विचारले, तर तुम्ही त्याला व्यावसायिकपणे कसे नकार द्याल, त्याचे २ ओळींचे वाक्य लिहा.

टास्क ३ : स्वतःच्या नावाने किंवा संस्थेच्या नावाने एक 'ब्रँड लोगो' आणि 'नाव' निश्चित करा.

टास्क ४ : भाषणात वापरता येतील अशी ५ 'गोड' पण 'सत्य' सांगणारी वाक्ये तयार करा.

टास्क ५ : पुढच्या ५ वर्षात तुम्हाला तुमचे करिअर कोणत्या उंचीवर पाहायचे आहे, त्याचा एक आराखडा (Vision Board) बनवा.

 
४. पुराव्याचे संकलन (Evidence)

१. तुम्ही तयार केलेल्या ३ चुकांच्या यादीचा फोटो पाठवा.

२. मित्राला व्यावसायिकपणे नकार देणाऱ्या मेसेजचा स्क्रीनशॉट शेअर करा.

३. तुमच्या संभाव्य संस्थेच्या नावाचा किंवा लोगोचा फोटो अपलोड करा.

४. तुमच्या ५ वर्षांच्या व्हिजन बोर्डचा फोटो पाठवा.

५. योगा किंवा प्राणायाम करतानाचा एक फोटो 'आरोग्य कवच' म्हणून शेअर करा.